 |
| WŁASNA FIRMA W SZWECJI |
1 PROWADZENIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ W SZWECJI
Szwecja jest dla Polski krajem nie do końca wykorzystanych możliwości. Podjęcie działalności gospodarczej w Szwecji nie jest trudne. Polski przedsiębiorca powinien jednak pamiętać, że w kraju tym ceniona jest fachowość i solidność, a nabywców znajdują wyłącznie towary najwyższej jakości.
Zgodnie z zasadą, obowiązującą od 1994 roku, polscy obywatele i osoby prawne mają prawo do zakładania w Szwecji przedsiębiorstw na takich samych warunkach jak obywatele szwedzcy. Szwecja nie wprowadziła ograniczeń w dostępie do rynku pracy dla obywateli nowych krajów członkowskich, każdy obywatel polski ma prawo pobytu w Szwecji w związku z podjęciem pracy lub studiów. Polacy jako obywatele Unii Europejskiej nie potrzebują pozwolenia na pracę, jednak, jeśli chcą przebywać w Szwecji dłużej niż trzy miesiące, muszą posiadać pozwolenie na pobyt.
Rozpoczęcie działalności gospodarczej w Szwecji jest stosunkowo proste. Może być ona prowadzona w następujących formach prawnych:
Przedsiębiorca jednoosobowy
Spółka prawa cywilnego
Spółka handlowa
Spółka komandytowa
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
Oddział
2. PRZEDSIĘBIORCA JEDNOOSOBOWY
Forma ta odpowiada polskiemu, jednoosobowemu przedsiębiorcy, prowadzącemu działalność na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Przedsiębiorstwo takie prowadzone jest i reprezentowane przez jedną osobę i nie posiada osobowości prawnej. Przedsiębiorca odpowiada za zobowiązania firmy całym swoim majątkiem, a sprawozdanie i rozliczenie działalności gospodarczej jest załącznikiem do corocznego rozliczenia podatkowego.
Dla dokonania przez obywatela polskiego rejestracji w Szwecji konieczne jest uzyskanie numeru statystycznego oraz numeru VAT. Należy w tym celu złożyć w centralnym urzędzie podatkowym w Sztokholmie następujące dokumenty:
Formularze podatkowe SKV, dostępne na stronie internetowej: www.skatteverket.se
Poświadczoną kopię paszportu
Zaświadczenie z urzędu podatkowego o nie zaleganiu z podatkami oraz z ZUS o nie zaleganiu z opłatami socjalnymi.
Dokumenty te powinny być przetłumaczone na język angielski lub szwedzki i poświadczone w konsulacie szwedzkim w Polsce.
W przypadku, gdy nazwa firmy ma być chroniona, konieczne jest zarejestrowanie jej w Urzędzie Patentowo - Rejestrowym (PRV) na formularzu 903. Koszt takiej rejestracji, to 800 koron.
Prowadzenie działalności gospodarczej w Szwecji na zasadzie samozatrudnienia wymaga uzyskania zezwolenia na pobyt. Wniosek o pozwolenie na pobyt należy złożyć w Urzędzie ds. Migracji (Migrationsverket), dołączając do niego certyfikat rejestracji przedsiębiorstwa i inne dokumenty potwierdzające prowadzenie własnej firmy. Złożenie wniosku jest bezpłatne. Wnioski można również składać w szwedzkiej ambasadzie lub konsulacie w Polsce.
Pozwolenie wydawane jest zwykle na okres pięciu lat, jednak jeśli prowadzona działalność nie będzie wykazywała dochodów, umożliwiających utrzymanie się w Szwecji, może być ono cofnięte.
3. SPÓŁKA PRAWA CYWILNEGO
Jest to najprostszy rodzaj spółki, uważany za umowę zawartą pomiędzy wspólnikami, w celu wykonywana działalności gospodarczej. Spółka ta nie posiada osobowości prawnej, majątek w niej wykorzystywany nie jest własnością spółki, lecz jednego lub kilku wspólników. Spółka ta nie jest rejestrowana przez Urząd Patentowo - Rejestrowy, rejestrowane są jedynie osoby ją tworzące (formularz 907), zgodnie z procedurą stosowaną w przypadku przedsiębiorcy jednoosobowego.
4. SPÓŁKA HANDLOWA
Spółka handlowa odpowiada spółce jawnej polskiego prawa handlowego. Jest to przedsiębiorstwo założone i prowadzone przez dwie lub więcej osób prawnych lub fizycznych, posiada ograniczoną osobowość prawną. Do dokonania rejestracji zaleca się posiadanie pisemnej umowy, statut nie jest wymagany. Spółka handlowa może posiadać radę nadzorczą, ale zwykle zarządzana jest bezpośrednio przez wspólników.
Spółka rejestrowana jest w Urzędzie patentowo-Rejestrowym na formularzu 901. Koszt rejestracji to 800 koron.
5. SPÓŁKA KOMANDYTOWA
Spółka komandytowa jest odmianą spółki handlowej, w której jeden lub kilku wspólników ograniczyło swoje zobowiązania w umowie spółki do wysokości sumy zainwestowanej w jej działalność.
Rejestracji spółki dokonuje się w Urzędzie Patentowo-Rejestrowym na formularzu 902. Koszt rejestracji to 800 koron.
6. SPÓŁKA Z O.O. I AKCYJNA
Istnieją dwa rodzaje spółek z ograniczoną odpowiedzialnością: prywatna i publiczna. Prywatna (privat aktiebolag) jest odpowiednikiem polskiej spółki z o.o., publiczna (publik aktiebolag) - spółki akcyjnej.
Minimalny kapitał potrzebny do utworzenia spółki z o.o. wynosi 100 tys. szwedzkich koron (czyli ok. 10 tys. USD). Dla spółki akcyjnej minimum kapitału zakładowego to 500 tys. koron. Jeśli spółkę tworzą osoby fizyczne lub prawne spoza Unii Europejskiej, zgodę na jej założenie musi wyrazić Urząd Patentowo-Rejestrowy. Prowadzi on rejestrację spółek. Koszt rejestracji to ok. 1700 koron.
Ponieważ tworzenie spółek z ograniczoną odpowiedzialnością jest w Szwecji bardzo powszechne, Wydział ds. Spółek Urzędu Patentowo - Rejestrowego przygotował, tzw. „Pakiet początkowy”. Zawiera on instrukcje, dotyczące sposobu założenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, formularze podań, oraz druki wymaganych dokumentów. W jego skład wchodzą:
Akt założycielski spółki
Statut spółki
Protokół posiedzenia zarządu i rocznego walnego zgromadzenia udziałowców
Druk rejestru udziałowców i świadectwa udziałowego
Instrukcje dotyczące sposobu wypełnienia i złożenia formularzy
Segregator do przechowywania dokumentów.
Pakiet za niewielką opłatą dostępny jest w Wydziale Spółek Urzędu Patentowo-rejestrowego.
Szwedzka spółka z ograniczoną odpowiedzialnością staje się legalnym podmiotem zaraz po zarejestrowaniu w Wydziale Spółek Urzędu Patentowo – Rejestrowego, w którym w przeciągu sześciu miesięcy od podpisania aktu założycielskiego należy złożyć:
akt założycielski,
projekt statutu i protokół z posiedzenia założycielskiego udziałowców,
zaświadczenie z banku potwierdzające zdeponowanie minimalnego kapitału udziałowego,
listę subskrybentów, jeśli nie jest ona zawarta w akcie założycielskim
zezwolenie z Wydziału ds. Spółek Urzędu Patentowo – Rejestrowego, dla osób mieszkających poza UE, na występowanie w charakterze założyciela, dyrektora lub członka zarządu spółki
Podanie o formularz rejestracyjny oraz wymienione wyżej dokumenty należy wysłać do Wydziału ds. Spółek Urzędu Patentowo – Rejestracyjnego, uiszczając uprzednio opłatę rejestracyjną w wysokości 1100 koron szwedzkich. Podanie musi zawierać potwierdzone wzory podpisów wszystkich członków zarządu, dyrektora i jego zastępcy oraz jeszcze jednej osoby upoważnionej do składania podpisów w imieniu spółki. Jeśli spółka zagraniczna nie posiada przedstawiciela zamieszkałego w Szwecji, zarząd musi udzielić pełnomocnictwa do jej reprezentowania przed urzędami i sądami obywatelowi Szwecji.
7. ODDZIAŁ PRZEDSIĘBIORSTWA
Ta forma bywa stosowana w początkowej fazie działalności gospodarczej. Oddział nie ma osobowości prawnej. Nie posiada też własnego kapitału, a jego aktywa i pasywa stanowią integralną część firmy macierzystej. Oddział prowadzi samodzielną księgowość. Jego dochód podlega takiemu samemu opodatkowaniu jak dochód szwedzkiej spółki z o.o. Jego działalność podlega przepisom szwedzkim. Oddziałem kieruje dyrektor wyposażony w pełnomocnictwo centrali. Powinien być mieszkańcem UE. Jeśli nie jest, to do objęcia stanowiska potrzebna jest zgoda Urzędu Patentowo-Rejestrowego oraz zgoda na pobyt w Szwecji. Sama rejestracja oddziału nie wymaga zgody urzędu.
Nazwa oddziału musi zawierać nazwę zagranicznej firmy wraz z dodatkiem "filial" i jednoznacznie wskazywać kraj rejestracji firmy macierzystej. Nagłówki na papierze firmowym oddziału itp. powinny zawierać informacje o formie prawnej spółki, zarejestrowanym biurze, numerze w rejestrze w kraju pochodzenia oraz numerze w rejestrze szwedzkim.
8. SZWEDZKI SYSTEM PODATKOWY
Szwedzki system podatkowy jest bardziej zróżnicowany od polskiego. W sprawach podatkowych właściwy jest Krajowy Urząd Podatkowy (Riksskatteverket) i jego oddziały terenowe. Przepisy w Szwecji są jasne i nie stwarzają powodów do dowolnej interpretacji. Gdyby jednak podatnik miał jakieś wątpliwości, powinien skorzystać z pomocy zatrudnionych w urzędach specjalistów.
a) Podatek dochodowy od osób prawnych
Obowiązująca w Szwecji stawka podatku dochodowego od osób prawnych wynosi 28%. Płacą go spółki z o.o. i akcyjne oraz stowarzyszenia gospodarcze (ekonomisk forening) i fundacje (stiftelse). Straty mogą być przenoszone na następne lata. Część dochodu można przeznaczyć na rezerwy celowe, które są opodatkowane w momencie ich wykorzystania. Tego rodzaju lokata powoduje faktyczne obniżenie podatku z 28 do 26 %.
b) Podatek od dywidendy
Podatkowi od dywidendy, wynoszącemu 30%, podlegają zarówno lokalni, jak i zagraniczni przedsiębiorcy. Dzięki umowie o unikaniu podwójnego opodatkowania dla polskich właścicieli niemających więcej niż 25 % udziałów w spółce stawka ta wynosi 15%, a gdy udziały przekraczają czwartą część kapitału zakładowego - nie przekracza 5%.
Zyski oddziału mogą być przekazywane za granicę po opodatkowaniu stawką przewidzianą dla podatku od osób prawnych. Nie istnieją natomiast żadne ograniczenia kwotowe przy przelewaniu za granicę dywidend.
c) Podatek dochodowy od osób fizycznych
Podatek dochodowy od osób fizycznych ma w Szwecji charakter lokalny. Jest płacony na rzecz gminy. Jego wysokość waha się od 26 do 35% dochodu. Od zarobków powyżej 232 tys. koron pobierany jest dodatkowo podatek 20%a kolejne 5%płacą ci, których roczny dochód przekroczył 374 tys. koron.
Podatek dochodowy od osób fizycznych (oprócz jednoosobowych przedsiębiorców) płaci każdy ze wspólników spółki cywilnej, jawnej oraz komandytowej.
d) Inne rodzaje podatków
W Szwecji istnieje też 30% podatek od zysków kapitałowych: odsetek bankowych, dywidend, operacji giełdowych, wynajmu lokali. Ponadto osoby, których majątek osobisty (zalicza się do niego m. in. lokaty bankowe, akcje, samochody, łodzie) przekracza 900 tys. koron, płacą jeszcze 1,5% podatek. Nieruchomości (domy, mieszkania) będące własnością osób fizycznych również opodatkowane są w wysokości 1,5% Ich wartość szacowana jest co dwa lata. Do celów podatkowych przyjmuje się ok. 75% wartości rynkowej.
e) Podatek VAT
Podstawowa stawka podatku VAT (w Szwecji Moms) wynosi 25%. Obniżoną, 12% stawką objęte są m. in. żywność, usługi hotelowe, transport pasażerski. 6% stawka dotyczy prasy codziennej, biletów na imprezy sportowe i kulturalne.
Podobnie jak w Polsce istnieje możliwość odzyskania VAT (Moms) na granicy, zarówno przez osoby fizyczne, jak i firmy, które nie są podatnikami tego podatku w Szwecji. Rejestracji do rozliczenia Moms mogą dokonać również podmioty, które się nie zarejestrowały w Urzędzie Patentowo-Rejestrowym jako spółki. Mogą to uczynić, np. biura budowy działające czasowo w Szwecji na podstawie kontraktu podpisanego z miejscową firmą na wykonanie określonych prac. Sprawy takie prowadzi urząd podatkowy w Sztokholmie.
f) Nowe zasady opodatkowania cudzoziemców
Od 1 stycznia 2001 r. wprowadzono ułatwienia dla inwestorów zagranicznych zatrudniających specjalistów ze swoich krajów. Według obowiązujących przepisów tylko 75% dochodów uzyskanych w Szwecji w czasie trzyletniego pobytu podlega opodatkowaniu w tym kraju. Warunkiem skorzystania z tego przywileju jest jednak to, by pobyt przedsiębiorcy nie przekroczył pięciu lat.
9. UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE
Poza obciążeniami podatkowymi, na szwedzkim pracodawcy ciąży obowiązek odprowadzania części składki na ubezpieczenie pracownika. Wysokość składki może się różnić w zależności od konkretnego przypadku. Zwykle obciążenie pracodawcy sięga 33% podstawy opodatkowania. Dla osób pracujących na własny rachunek stawka ubezpieczenia wynosi 31%.
10. SYSTEM SOLVIT
SOLVIT jest unijnym systemem nieformalnego rozwiązywania problemów transgranicznych, na jakie napotykają uczestnicy rynku wewnętrznego, a które wynikają z nieprawidłowego stosowania prawa wspólnotowego przez organy administracji publicznej w państwach członkowskich.
W przypadku, gdy w wyniku niezgodnych z regułami rynku wewnętrznego działaniami administracji jednego z państw członkowskich, odmówiono osiedlenia się, podjęcia pracy, nauki lub działalności gospodarczej na terytorium któregokolwiek z państw UE, obywatel może zwrócić się do SOLVIT o pomoc w rozwiązaniu problemu, bez konieczności wszczynania postępowania sadowego. System SOLVIT działa bezpłatnie.
SOLVIT jest nieformalnym sposobem rozwiązywania problemów w przypadku, gdy są one wynikiem niewłaściwego działania administracji publicznej innego państwa członkowskiego, dlatego nie może on interweniować, gdy:
Problem powstał pomiędzy dwoma przedsiębiorcami lub pomiędzy konsumentem a przedsiębiorcą
Problem nie ma charakteru transgranicznego i dotyczy wyłącznie niewłaściwego stosowania prawa przez administrację krajową
Postępowanie sądowe zostało już wszczęte.
System jest przydatny w sprawach:
uznawania kwalifikacji zawodowych,
uzyskania pozwolenia na pobyt,
zakładania przedsiębiorstwa i prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek,
uzyskania zwrotu podatku VAT,
dostępu do rynku produktów, usług i kapitału,
wykonywania praw wyborczych,
ubezpieczeń społecznych,
ochrony danych osobowych,
rejestracji samochodu,
praw pracowniczych,
Centrum koordynacyjne w Polsce znajduje się w:
Ministerstwie Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej
Departament Stosunków Europejskich i Wielostronnych
Plac Trzech Krzyży 3/5
00-507 Warszawa
tel. +48 22 693 53 60
fax +48 22 693 40 80
e-mail: solvit@mg.gov.pl
www.solvit.gov.pl
Punktami kontaktowymi są również Centra Euro Info. Adresy centrów znajdują sięna stronie internetowej WWW.euroinfo.org.pl/kontakt
WAŻNE ADRESY
Ambasada Polska w Szwecji,
Karlavagen 35,
114 31 Stockholm,
tel. 00 46 8 411 41 32,
faks: 00 46 8 10 10 69,
www.polemb.se
Wydział Ekonomiczno-Handlowy Ambasady,
Friggagatan 4,
114 27 Stockholm,
tel. 00 46 8 453 84 20,
faks: 00 46 8 21 61 88,
www.polcommerce.com
Główny Urząd Pracy (Migrationsverket),
601 70 Norkoping,
tel. 00 46 11 15 60 00,
faks: 00 46 11 10 81 55,
www.migrationsverket.se
Agencja Inwestycji Zagranicznych ISA,
Gamla Brogatan 36-38 SE 101 21 Stockholm,
tel. 00 46 8 402 78 00,
faks: 00 46 8 402 78 78,
www.isa.se
Polsko-Szwedzka Izba Handlowa,
Blasieholmsgatan 46,
103 24 Stockholm,
tel. 00 46 8 678 69 45,
faks: 00 46 8 762 77 00,
Ambasada Szwedzka w Warszawie,
ul. Bagatela 3,
tel. (0 prefiks 22) 640 89 00,
faks: (0 prefiks 22) 640 89 83,
e-mail: ambassaden.warszawa@foreign.ministre.se,
www.swedisch-ambasse.pl
Polsko-Szwedzka Izba Gospodarcza,
ul. Chmielna 101/102,
80-748 Gdańsk,
tel. +48 58 763 14 69 ,
fax +48 58 763 14 80,
e-mail: psig@psig.com.pl,
www.psig.com.pl
Materiały źródłowe:
- "Rzeczpospolita" dodatek "Dobra firma"
- "Gazeta Prawna "
- Wydział ekonomiczno - handlowy ambasady RP w Sztokholmie
|
|